Tư liệu
Chọn lọc một số loài lan rừng phục vụ công tác nhân giống, lai tạo và bảo tồn nguồn gen đặc hữu, quý hiếm của tỉnh Lâm Đồng
Ấn phẩm KHCN
Khoa học công nghệ
TS. NÔNG VĂN DUY
2017
Một số tài liệu bạn cần đăng nhập với tư cách thành viên thì mới có thể tải toàn văn nội dung vê theo luật sở hữu trí tuệ.
Cho phép tải công cộng

Theo kế hoạch phát triển thương hiệu đối với các sản phẩm đặc trưng, thế mạnh của tỉnh Lâm Đồng đến năm 2020, thành phố Đà Lạt định hướng có 5 nhóm cây trồng sẽ xây dựng thương hiệu độc quyền gồm: Rau Đà Lạt, Hoa Đà Lạt, Cà phê Arabica Đà Lạt, Hồng ăn trái Đà Lạt và Dâu tây Đà Lạt. Đến nay, 3 nhóm cây trồng đã được Cục Sở hữu trí tuệ cấp văn bằng chứng nhận bảo hộ độc quyền trên phạm vi cả nước gồm Rau Đà Lạt, Hoa Đà Lạt, Cà phê Arabica Đà Lạt.

Hoa lan được ví như một loài hoa vương giả bởi màu sắc tuyệt đẹp, lâu tàn, hương thơm nhẹ nhàng, thoang thoảng mà quý phái. Nhiều loài lan rừng cho hoa lâu tàn, màu sắc và hương thơm rất đa dạng; một số loài được dùng làm dược liệu. Nước ta nằm trong khu vực Đông Nam Á có khí hậu nhiệt đới gió mùa, là một trong những khu vực có thành phần loài thực vật phong phú nhất. Trong đó, họ lan (Orchidaceae Juss.) có 152 chi và hơn 897 loài (Averyanov). Đặc biệt ở Lâm Đồng có nhiều loài lan rừng đặc hữu, quý hiếm cho hoa đẹp, có giá trị kinh tế cao. Lan rừng trở thành một loại hàng hóa được buôn bán trên thị trường trong và ngoài nước. Một số loài lan rừng quý hiếm do chỉ khai thác trong tự nhiên mà không có kế hoạch gây trồng nên đang trong nguy cơ tuyệt chủng. Do đó, cần tiến hành nghiên cứu nhân giống lai tạo giống lan rừng góp phần vào công tác bảo tồn, hướng tới việc nhân nhanh cây con phục vụ nhu cầu thưởng thức hoa ngày càng tăng. Vì vậy việc “Chọn lọc và phát triển một số loài lan rừng có triển vọng phục vụ cho công tác nhân giống, lai tạo và bảo tồn nguồn gen đặc hữu, quý hiếm của tỉnh Lâm Đồng” là cấp thiết và có ý nghĩa lớn.

Kết quả điều tra, thu thập, lập danh mục thành phần loài và dựng tiêu bản các loài lan đặc hữu quý hiếm phân bố ở Lâm Đồng

Đề tài đã thu thập được ٧٧ loài lan đặc hữu quý hiếm và có giá trị kinh tế tại Lâm Đồng, phát hiện
5 loài mới cho khoa học là:
Bulbophyllum bidoupense Aver. et N.V. Duy, Schoenorchis hangianae Aver. et N.V. Duy, Taeniophyllum phitamii Aver., Sarcoglyphis tichii Aver. và Bidoupia phongii Aver. et N.V. Duy.

Tuyển chọn các loài lan đặc hữu, quý hiếm, có giá trị kinh tế để khảo sát quy trình nhân giống

Từ kết quả điều tra, thu thập, đề tài đã tuyển chọn một số loài lan rừng để nhân giống và xây dựng, hoàn thiện quy trình nhân giống của 5 loài gồm:

Thanh đạm Tuyết ngọc (Coelogyne mooreana Sander ex Rolfe);

Hoàng long (Coe. lawrenceana Rolfe);

Bạc lan (Cymbidium erythrostylum Rolfe.);

Hoàng thảo nhất điểm hoàng (Dendrobium heterocarpum Lindl.);

Lan hài vàng [Paphiopedilum villosum (Lindl.) Stein.].

Kết quả lai tạo một số loài thuộc chi Cymbidium, Dendrobium và Paphiopedilum

Từ kết quả tuyển chọn một số loài lan, đề tài đã tiến hành các phép lai, bước đầu thu được một số kết quả sau:

Tuyết ngọc (Coelogyne mooreana)
Tuyết ngọc (Coelogyne mooreana)

Các quả lan lai đã được tiến hành gieo hạt trong môi trường in vitro. Hiện nay, một số cây lai thuộc các chi Dendrobium, Paphiopedilum đã ra hoa mang ưu thế nổi trội và đang được các nhà khoa học Viện Nghiên cứu Khoa học Tây Nguyên tiếp tục nghiên cứu, theo dõi sự ổn định của chúng.

Hoàng long  (Coe. lawrenceana)
Hoàng long (Coe. lawrenceana)

Bạc lan (Cymbidium erythrostylum)
Bạc lan (Cymbidium erythrostylum)

;

Hoàng thảo nhất điểm hoàng (Dendrobium heterocarpum)
Hoàng thảo nhất điểm hoàng (Dendrobium heterocarpum)

;

Lan hài vàng (Paphiopedilum villosum)
Lan hài vàng (Paphiopedilum villosum)

Quả lai của chi Cymbidium
Quả lai của chi Cymbidium

;

Quả lai của chi Dendrobium
Quả lai của chi Dendrobium

;

Quả lai của chi Paphiopedilum
Quả lai của chi Paphiopedilum

Hoa của con lai Dendrobium
Hoa của con lai Dendrobium

;

Hoa của con lai Paphiopedilum
Hoa của con lai Paphiopedilum

;

Kết luận

Qua quá trình điều tra, đề tài đã thu thập được 77 loài lan rừng đặc hữu quý hiếm và có giá trị kinh tế tại Lâm Đồng, phát hiện 5 loài mới cho khoa học.

Nghiên cứu và xây dựng quy trình nhân giống của 5 loài: Thanh đạm tuyết ngọc, Hoàng long, Hoàng thảo nhất điểm hoàng, Bạc lan và Lan hài vàng. Kết quả này có thể ứng dụng nhân giống trên quy mô lớn.

Lai tạo một số loài thuộc chi Địa lan, Hoàng thảo và Lan hài (Cymbidium, Dendrobium Paphiopedilum). Bước đầu cây lan lai của các chi Hoàng thảo và Lan hài (Dendrobium Paphiopedilum) đã ra hoa và đang tiếp tục theo dõi các con lai còn lại chưa ra hoa.

Góp ý của bạn đọc

Nhập mã bảo vệ
Hình ảnh CAPTCHA
Nhập mã Hiển thị ở trên vào hộp dưới đây