Đăng nhập
Tư liệu

Tư liệu KH&CN

Trang phục của người Đà Lạt xưa - Nét đẹp văn hóa cần được bảo tồn
Ấn phẩm KHCN
Khoa học công nghệ
Đoàn Bích Ngọ - Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng
2020
Một số tài liệu bạn cần đăng nhập với tư cách thành viên thì mới có thể tải toàn văn nội dung vê theo luật sở hữu trí tuệ.
Cho phép tải công cộng

Trang phục là một trong những yếu tố thể hiện đặc trưng văn hóa tộc người, văn hóa vùng, miền, văn hóa của đất nước. Có thể nói “văn hóa mặc” của người Đà Lạt cũng có nhiều nét đặc biệt, góp phần tạo nên phong cách riêng cho người Đà Lạt.

 

Trang phục của người Đà Lạt chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố đặc thù về điều kiện tự nhiên, khí hậu, những biến động lịch sử trong quá trình hình thành, phát triển cùng với sự giao thoa văn hóa giữa các vùng, miền, phương Đông - Tây. 

Nằm trên cao nguyên Langbiang ở độ cao 1.500 m so với mực nước biển, vì vậy, khí hậu Đà Lạt quanh năm mát mẻ, ôn hòa. Với thời tiết se lạnh nên dù nắng hay mưa, người Đà Lạt khi ra khỏi nhà đều chuẩn bị thêm chiếc áo khoác, áo len để giữ ấm cơ thể. Trong quá trình tìm kiếm những y phục kín đáo theo nhu cầu, họ vẫn không quên kết hợp những yếu tố mới phù hợp theo thị hiếu của mỗi thời để tô điểm cho trang phục của mình, điều này lý giải phần nào vì sao trang phục của người Đà Lạt luôn kín đáo, trang nhã.

Một yếu tố khác ảnh hưởng không kém đến trang phục của người Đà Lạt chính là quá trình hình thành và phát triển của thành phố Đà Lạt với những biến cố lịch sử qua các thời kỳ. Thành phố Đà Lạt, từ khi được bác sĩ Yersin phát hiện và được chọn làm trung tâm nghỉ dưỡng cho người Pháp tại Đông Dương, là nơi ngoài dân tộc bản địa chưa có người Kinh đến sinh sống. Trong 2 cuộc chiến tranh thế giới, người Pháp đổ xô về Đà Lạt sinh sống khi không thể trở về cố quốc. Đà Lạt là vùng đất mới cần mở mang, đặc biệt là nhu cầu lao động khi phát triển thành thị tứ, nên người Việt từ mọi miền Bắc, Trung, Nam đổ về đây lập nghiệp, họ chủ yếu là những người lao động, phu phen, tạp dịch, sau đó là di dân do chính quyền sở tại đưa về định cư để phục vụ nhu cầu phát triển kinh tế nông nghiệp, xây dựng đô thị. Đặc biệt, đến thời kỳ Hoàng triều cương thổ, ngoài người lao động các vùng, miền, quan chức, viên chức người Pháp còn có giới trung lưu trong hoàng tộc, quan lại triều Nguyễn.

Đà Lạt trở thành nơi hội tụ cư dân các vùng, miền của người Việt, Pháp. Nơi đây đã hình thành 2 tầng lớp cư dân chính là nhân dân lao động và tầng lớp quý tộc trung lưu người Pháp, Việt. Trong quá trình sinh sống đã có sự giao thoa văn hóa ảnh hưởng lẫn nhau của các vùng, miền và đặc biệt là văn hóa phương Đông - Tây. Đà Lạt lại là một trung tâm nghỉ dưỡng nên những người lui tới chủ yếu là các du khách giàu có nên trang phục khá lịch lãm, sang trọng. Tất cả những yếu tố trên đã ảnh hưởng đến phong cách, trang phục của người Đà Lạt. 

Đến thành phố Đà Lạt vào những năm 1940-1950, người ta sẽ dễ dàng bắt gặp những người làm vườn với áo cánh, áo bà ba, quần đen, thêm ngoài là chiếc áo len hoặc áo bông. Trong gia đình hoặc ra phố, các cụ già vẫn trịnh trọng với áo the, khăn đóng. Trẻ em và một số người thuộc tầng lớp trung lưu chịu ảnh hưởng của trang phục châu Âu nên nữ giới vẫn mặc áo dài nhưng nam giới lại mặc comple, đeo cà vạt; trẻ em trai cũng áo sơ mi, quần soọc; bé gái diện những bộ váy ngắn theo kiểu Âu châu. 

Từ thập niên 1940-1960, chiếc áo dài đã trở nên phổ biến với phụ nữ Đà Lạt, từ chị bán hàng rong, bán hoa đến bà hàng xén ngoài chợ đều mặc áo dài với màu sắc giản dị, khoác thêm chiếc áo len mỏng, nhẹ nhàng mà kín đáo với gánh hàng trên vai. Những người thuộc tầng lớp quý tộc trung lưu mặc những chiếc áo dài đắt tiền với chất liệu gấm, nhung, lụa. Đàn ông trẻ mặc vest, áo sơ mi, giày da, mũ phớt. Còn các cụ phụ lão vẫn mặc áo dài, khăn đóng truyền thống trong các dịp lễ tết, cưới hỏi. Ngoài đường phố, những người đánh xe ngựa, bán kẹo kéo, tàu hũ cũng khá lịch lãm trong bộ bà ba trắng hoặc xám. 

Thời gian này, ở Đà Lạt cũng đã có nhiều trường học nổi tiếng quy củ với đồng phục đẹp. Hình ảnh nữ sinh Đà Lạt với bộ áo dài trắng tinh khôi, bên ngoài là chiếc áo len xanh đen mỏng nhẹ nhàng mà ấm áp làm nổi bật sắc má hồng đào đã khiến biết bao chàng trai và du khách phải ngẩn ngơ khi đến lãng du tại vùng đất này.

Có thể nói, trang phục của người Đà Lạt xưa khá độc đáo và vẫn được kế thừa cho đến ngày nay, mặc dù thời trang đã có nhiều thay đổi nhưng người Đà Lạt vẫn giữ thói quen ăn mặc chỉnh chu với các trang phục kín đáo, lịch lãm mỗi khi ra đường hay tham dự cưới hỏi, tiệc tùng,… Đây cũng là nét đẹp văn hóa góp phần thể hiện phong cách của người Đà Lạt: hiền hòa, thanh lịch, kín đáo, hiếu khách. 

Số 5/2020 

Góp ý của bạn đọc

Nhập mã bảo vệ
Hình ảnh CAPTCHA
Nhập mã Hiển thị ở trên vào hộp dưới đây
HDT HTML

THƯ VIỆN VIDEO VÀ HÌNH ẢNH

VIDEO

 HÌNH ẢNH


HDT HTML
HDT NewsBlog

BẢN TIN KHỞI NGHIỆP ĐỔI MỚI SÁNG TẠO

Số 41/2020 - 10/11/2020
Số 41/2020 Xem thêm
Số 40/2020 - 10/11/2020
SỐ 39/2020 - 10/11/2020
số 38/2020 - 26/10/2020
số 37/2020 - 26/10/2020
HDT HTML
Thống kê truy cập
  • 6.579.050
  • Đang online: 104
  • Trong tuần: 4.005
  • Trong tháng: 62.451
  • Trong năm: 1.694.021